«Κάθε παιδί κοστίζει ένα δόντι» έλεγαν οι παλιότεροι. Είναι μύθος – αλλά κρύβει μια αλήθεια: η εγκυμοσύνη αλλάζει πραγματικά το περιβάλλον του στόματος και, χωρίς σωστή φροντίδα, τα προβλήματα εμφανίζονται πιο εύκολα. Δείτε τι συμβαίνει, τι είναι ασφαλές και πώς να προστατέψετε τα δόντια σας (και το μωρό σας) αυτούς τους 9 μήνες.
Πώς επηρεάζει η εγκυμοσύνη τα δόντια και τα ούλα
Ουλίτιδα της εγκυμοσύνης
Η αύξηση της προγεστερόνης και των οιστρογόνων κάνει τα ούλα πιο ευαίσθητα στην οδοντική πλάκα. Αποτέλεσμα: 60–75% των εγκύων εμφανίζουν πρησμένα, κόκκινα ούλα που ματώνουν στο βούρτσισμα, συνήθως από τον 2ο μήνα και με κορύφωση στον 8ο. Η ουλίτιδα εγκυμοσύνης υποχωρεί μετά τον τοκετό, αλλά χωρίς φροντίδα μπορεί να εξελιχθεί σε περιοδοντίτιδα.
Επούλιδα κύησης («όγκος εγκυμοσύνης»)
Σε περίπου 5% των εγκύων εμφανίζεται ένα καλοήθες, κόκκινο εξόγκωμα στα ούλα που ματώνει εύκολα. Ακούγεται τρομακτικό, είναι ακίνδυνο και συνήθως υποχωρεί μετά τη γέννα.
Ναυτίες, εμετοί και διάβρωση σμάλτου
Τα γαστρικά οξέα από τις πρωινές ναυτίες διαβρώνουν την αδαμαντίνη, κυρίως στην εσωτερική επιφάνεια των μπροστινών δοντιών.
Τι να κάνετε: ΜΗΝ βουρτσίζετε αμέσως μετά τον εμετό. Ξεπλύνετε με νερό και 1 κουταλάκι μαγειρική σόδα και βουρτσίστε μετά από 30 λεπτά.
Λιγούρες και συχνά γεύματα
Τα μικρά, συχνά γεύματα και η επιθυμία για γλυκά ή όξινα τρόφιμα αυξάνουν τον κίνδυνο τερηδόνας. Προτιμήστε τυρί, γιαούρτι, ξηρούς καρπούς και φρέσκα λαχανικά για σνακ.
Ξηροστομία και αυξημένη σιελόρροια
Και τα δύο είναι συχνά. Η ξηροστομία αυξάνει τον κίνδυνο τερηδόνας – πίνετε άφθονο νερό.
Γιατί η στοματική υγεία επηρεάζει και το μωρό
Έρευνες συνδέουν την περιοδοντίτιδα στην εγκυμοσύνη με αυξημένο κίνδυνο πρόωρου τοκετού, χαμηλού βάρους γέννησης και προεκλαμψίας. Επιπλέον, τα βακτήρια της τερηδόνας μεταδίδονται από τη μητέρα στο βρέφος (μέσω φιλιών, κοινών κουταλιών) – όσο λιγότερη τερηδόνα έχει η μαμά, τόσο καλύτερα για τα δόντια του παιδιού.
Είναι ασφαλής ο οδοντίατρος στην εγκυμοσύνη;
Ναι – και είναι απαραίτητος. Ο Αμερικανικός Σύλλογος Μαιευτήρων-Γυναικολόγων (ACOG) και η Αμερικανική Οδοντιατρική Ένωση συμφωνούν ότι η οδοντιατρική φροντίδα είναι ασφαλής σε όλη την κύηση.
| Θεραπεία | Είναι ασφαλής; |
|---|---|
| Καθαρισμός δοντιών | Ναι, σε κάθε τρίμηνο – συνιστάται |
| Σφραγίσματα, θεραπεία τερηδόνας | Ναι, ιδανικά στο 2ο τρίμηνο |
| Τοπική αναισθησία (λιδοκαΐνη) | Ναι, θεωρείται ασφαλής |
| Ακτινογραφίες | Ναι, αν είναι απαραίτητες, με ποδιά μολύβδου· η ψηφιακή ακτινογραφία έχει ελάχιστη ακτινοβολία |
| Λεύκανση δοντιών | Όχι – αναβάλλεται μετά τον τοκετό (προληπτικά) |
| Αισθητικές, μη επείγουσες επεμβάσεις | Αναβάλλονται |
Το 2ο τρίμηνο (4ος–6ος μήνας) είναι η ιδανική περίοδος για προγραμματισμένες θεραπείες. Στο 3ο τρίμηνο η θέση στην καρέκλα γίνεται άβολη, αλλά τα επείγοντα αντιμετωπίζονται πάντα.
Σημαντικό: ένα δόντι με λοίμωξη ή πόνο που αφήνεται χωρίς θεραπεία είναι πολύ πιο επικίνδυνο για την εγκυμοσύνη από οποιαδήποτε οδοντιατρική θεραπεία.
Οδηγός φροντίδας δοντιών στην εγκυμοσύνη
- Ενημερώστε τον οδοντίατρό σας ότι είστε έγκυος, σε ποιον μήνα και ποια φάρμακα παίρνετε.
- Προγραμματίστε καθαρισμό δοντιών στην αρχή της εγκυμοσύνης – ιδανικά και πριν, αν προγραμματίζετε κύηση.
- Βουρτσίστε 2 φορές την ημέρα με μαλακή οδοντόβουρτσα και φθοριούχο οδοντόκρεμα. Αν η οδοντόκρεμα σας προκαλεί ναυτία, δοκιμάστε άγευστη ή παιδική.
- Οδοντικό νήμα καθημερινά – ακόμα κι αν τα ούλα ματώνουν. Η αιμορραγία μειώνεται με τον καλύτερο καθαρισμό, όχι με την αποφυγή του.
- Ξέπλυμα με σόδα μετά από εμετό, όχι βούρτσισμα.
- Διατροφή πλούσια σε ασβέστιο, βιταμίνη D και φώσφορο – για εσάς και για τα δόντια του μωρού, που αρχίζουν να σχηματίζονται από την 6η εβδομάδα.
- Περιορίστε τα γλυκά και όξινα σνακ μεταξύ γευμάτων.
Συχνές ερωτήσεις
Ναι, σε οποιοδήποτε τρίμηνο. Μάλιστα συνιστάται, λόγω της αυξημένης τάσης για ουλίτιδα.
Ναι. Η τοπική αναισθησία με λιδοκαΐνη θεωρείται ασφαλής σε όλη την κύηση.
Όχι, αυτό είναι μύθος. Το ασβέστιο για το μωρό προέρχεται από τη διατροφή και τα οστά, όχι από τα δόντια.